Vocht in huis meten: zo ontdekt u waar het probleem zit

Een muffe geur, condens op de ramen of vochtplekken op de muur kunnen wijzen op een vochtprobleem in huis. Meten helpt om beter te begrijpen wat er aan de hand is. Een meting is geen volledige diagnose, maar kan wel laten zien of de luchtvochtigheid hoog is en op welke plekken nader onderzoek nodig is.

Welke soorten vocht kunt u meten?

Er zijn verschillende manieren om vocht in huis te meten. Welke methode geschikt is, hangt af van wat u wilt onderzoeken:

• Luchtvochtigheid: de hoeveelheid waterdamp in de lucht, meestal weergegeven als relatieve luchtvochtigheid.
• Vocht in materialen: bijvoorbeeld in muren, vloeren of hout. Hiervoor wordt doorgaans een vochtmeter gebruikt.
• Temperatuur van oppervlakken: hiermee kunt u nagaan of een koude muur of raam mogelijk gevoelig is voor condens.

De luchtvochtigheid meten met een hygrometer

Een hygrometer meet de relatieve luchtvochtigheid in een ruimte. Voor veel woningen is een waarde van ongeveer 40 tot 60 procent een praktische richtlijn. De waarde kan per seizoen en ruimte verschillen. Een badkamer heeft bijvoorbeeld tijdelijk een hogere luchtvochtigheid na het douchen.

Zo meet u de luchtvochtigheid zo betrouwbaar mogelijk:

1. Plaats de hygrometer op een plek waar de lucht vrij kan circuleren.
2. Zet het apparaat niet direct naast een radiator, raam, buitendeur of ventilatierooster.
3. Laat het apparaat eerst stabiliseren volgens de gebruiksaanwijzing.
4. Noteer de waarden op verschillende momenten en in meerdere kamers.
5. Meet ook na activiteiten die veel vocht veroorzaken, zoals koken of douchen.

Een losse meting geeft maar een momentopname. Blijft de luchtvochtigheid langere tijd hoog, dan is het verstandig om te kijken naar ventilatie, vochtproductie en mogelijke lekkages.

Vocht in muren en vloeren meten

Voor materialen bestaan er verschillende vochtmeters. Veel doe-het-zelfmeters werken met meetpennen of een sensor die tegen het oppervlak wordt gehouden. Ze zijn handig om plekken met elkaar te vergelijken, maar de uitslag is niet altijd een exacte meting van het vochtgehalte in de muur.

De meetwaarde kan namelijk worden beïnvloed door het materiaal, metalen leidingen, zouten in het metselwerk en de manier waarop het apparaat wordt gebruikt. Een hoge uitslag is dus niet automatisch bewijs van een lekkage of optrekkend vocht. Gebruik de meter vooral om te controleren of bepaalde plekken opvallend verschillen van vergelijkbare delen van de muur.

Let ook op temperatuur en condens

Vochtproblemen kunnen ontstaan wanneer warme, vochtige lucht in contact komt met een koud oppervlak. De waterdamp condenseert dan, bijvoorbeeld op ramen of buitenmuren. Een infraroodthermometer kan helpen om koude plekken op te sporen, maar meet geen vocht. Combineer de temperatuurmeting daarom met observaties en metingen van de luchtvochtigheid.

Wat vertellen de signalen in huis?

Metingen zijn nuttig, maar kijk ook naar zichtbare aanwijzingen. Denk aan schimmel, loslatend behang, afbladderende verf, donkere plekken, zoutachtige aanslag of een blijvend muffe geur. Let op waar de signalen zitten en of ze veranderen na regen, douchen of een periode met weinig ventilatie.

Houd bij voorkeur een eenvoudig overzicht bij met de datum, de ruimte, de gemeten luchtvochtigheid en eventuele bijzonderheden. Zo wordt duidelijk of het probleem tijdelijk is of steeds terugkomt.

Wanneer is professioneel onderzoek verstandig?

Schakel een deskundige in als vochtplekken blijven terugkomen, groter worden of samengaan met schimmel en schade aan muren of vloeren. Ook bij vermoedens van een lekkage, vocht vanuit de kruipruimte of vocht dat vanuit de grond in muren trekt, is alleen meten met een consumentenmeter meestal niet genoeg. Een specialist kan verschillende meetmethoden combineren en de oorzaak onderzoeken.

Vocht meten is de eerste stap

Een hygrometer geeft inzicht in de luchtvochtigheid, terwijl een vochtmeter kan helpen om verdachte plekken in materialen te vergelijken. Meet op meerdere momenten, let op de omstandigheden en trek niet te snel conclusies uit één getal. Als de vochtproblemen aanhouden, is het belangrijk om niet alleen het vocht te bestrijden, maar vooral de oorzaak te laten vaststellen.